Wie met bevestigingsmateriaal werkt, komt regelmatig verschillende soorten RVS schroeven tegen. Twee veelgebruikte varianten zijn standaard RVS (A2 of A4) en gehard RVS (SUS410). Hoewel beide onder de noemer roestvast staal vallen, hebben ze verschillende eigenschappen die bepalen waar ze het beste kunnen worden toegepast.
Voor vakmensen en doe-het-zelvers is het belangrijk om deze verschillen te begrijpen. Zo voorkom je problemen zoals afbrekende schroeven, beschadigde coatings of bevestigingen die niet sterk genoeg zijn voor de toepassing.
In dit artikel leggen we uit wat de verschillen zijn, waarom sommige RVS schroeven licht magnetisch zijn en waar je bij montage op moet letten.
Wat is standaard RVS (A2 en A4)?
De meeste RVS schroeven zijn gemaakt van A2 of A4 roestvast staal. Deze materialen staan bekend om hun uitstekende weerstand tegen roest en corrosie. Daardoor worden ze veel gebruikt in buitentoepassingen zoals gevelbekleding, vlonders, houtconstructies en algemene montagewerkzaamheden.
Een belangrijk kenmerk van deze RVS soorten is dat ze nauwelijks magnetisch zijn. Dat komt door de austenitische structuur van het staal. Veel mensen herkennen RVS dan ook aan het feit dat een magneet er niet aan blijft hangen.
Daarnaast is standaard RVS relatief taai en flexibel. Dat betekent dat de schroef minder snel breekt wanneer er spanning op komt te staan. Dit maakt A2 en A4 zeer geschikt voor houttoepassingen en algemene montage.
De keerzijde is dat het materiaal relatief zacht is. Daardoor zijn deze schroeven minder geschikt voor toepassingen waarbij de schroef door metaal moet boren of snijden.
Overzicht RVS A2 en A4
| Eigenschap | RVS A2 | RVS A4 |
|---|---|---|
| Corrosiebestendigheid | Goed | Zeer hoog |
| Magnetisch | Nauwelijks | Nauwelijks |
| Toepassing | Buitengebruik | Kustgebied / agressieve omgeving |
| Materiaalstructuur | Austenitisch | Austenitisch |
A4 wordt vaak gebruikt in situaties waar extra bescherming tegen corrosie nodig is, zoals in kustgebieden of bij zwembaden.
Wat is gehard RVS (SUS410)?
Voor toepassingen waarbij meer sterkte nodig is, wordt vaak RVS 410 (SUS410) gebruikt. Dit type roestvast staal kan worden gehard, waardoor het aanzienlijk sterker wordt dan standaard RVS.
Door het hardingsproces verandert de structuur van het staal. Hierdoor ontstaat een martensitische structuur, die zorgt voor een hogere hardheid. Een gevolg daarvan is dat het materiaal licht magnetisch kan zijn.
Dit leidt regelmatig tot verwarring. Veel mensen denken dat een magnetische schroef geen RVS kan zijn. In werkelijkheid is lichte magnetisatie bij gehard RVS volledig normaal.
Het voordeel van SUS410 is dat het materiaal sterk genoeg is voor toepassingen waarbij een schroef zelf moet snijden of boren, bijvoorbeeld in staal of aluminium.
Overzicht eigenschappen RVS 410
| Eigenschap | RVS 410 (SUS410) |
|---|---|
| Hardheid | Hoog |
| Magnetisch | Licht magnetisch |
| Corrosiebestendigheid | Goed, maar lager dan A2/A4 |
| Geschikt voor zelfborende schroeven | Ja |
| Materiaalstructuur | Martensitisch |
Waarom SUS410 wordt gebruikt bij zelfborende schroeven
Zelfborende schroeven hebben een punt die werkt als een kleine boor. Tijdens het indraaien moet deze punt door metaal kunnen snijden zonder te vervormen.
Als een schroef te zacht is, kan de punt beschadigen of afbreken. Daarom is standaard RVS vaak niet geschikt voor dit soort toepassingen. Gehard RVS 410 biedt hier een oplossing, omdat het materiaal aanzienlijk harder is.
In veel gevallen worden deze schroeven ook voorzien van een extra coating om de corrosiebestendigheid verder te verbeteren.
Let op bij gekleurde schroeven
Bij schroeven met een gekleurde kop, zoals bij damwandplaten of gevelbekleding, speelt het juiste gereedschap een belangrijke rol.
Een veelgemaakte fout is het gebruik van een magnetische nutsetter. Magnetische doppen kunnen kleine metaaldeeltjes aantrekken. Deze deeltjes kunnen vervolgens krassen veroorzaken in de laklaag van de schroefkop.
Daarom is het beter om een mechanische nutsetter met klemring te gebruiken. Deze houdt de schroef stevig vast zonder gebruik te maken van een magneet, waardoor de coating beter beschermd blijft.
Magnetische vs mechanische nutsetter
| Type dop | Eigenschap | Risico |
|---|---|---|
| Magnetische nutsetter | Houdt schroef vast met magneet | Kan laklaag beschadigen |
| Mechanische nutsetter | Houdt schroef vast met klemring | Veel veiliger voor kleurkoppen |
Verschil tussen grove en fijne schroefdraad
Ook het type schroefdraad speelt een belangrijke rol bij de keuze van een schroef. Schroefdraad is namelijk afgestemd op het materiaal waarin de schroef wordt gebruikt.
Schroeven voor hout hebben meestal grove schroefdraad. De grotere spoed en diepere draad zorgen ervoor dat de schroef goed grip krijgt in de houtvezels. Daarnaast kan een grove draad meer materiaal afvoeren tijdens het indraaien. De houtvezels worden als het ware naar boven afgevoerd langs de draadgangen, waardoor de schroef gemakkelijker indraait en minder snel vastloopt. Hierdoor ontstaat een sterke verbinding met een hoge uittrekweerstand.
Schroeven voor staal hebben juist fijnere schroefdraad. In harde materialen werkt een kleinere spoed beter, omdat het contactoppervlak groter wordt en de belasting beter wordt verdeeld.
Vergelijking schroefdraad
| Type draad | Materiaal | Waarom |
|---|---|---|
| Grof schroefdraad | Hout | Meer grip in vezelstructuur |
| Fijn schroefdraad | Staal | Meer contactoppervlak in hard materiaal |
Praktische montagetips voor RVS schroeven
Bij het verwerken van RVS schroeven is het belangrijk om rustig en gecontroleerd te werken. RVS kan namelijk gevoelig zijn voor zogenaamde koudlas-effecten, waarbij twee metalen delen tijdens het indraaien vast kunnen lopen.
Dit kan worden voorkomen door niet met te hoge snelheid te werken en waar nodig voor te boren. Vooral bij harde materialen kan voorboren helpen om de belasting op de schroef te verminderen.
Ook is het belangrijk om altijd het juiste type schroef te kiezen voor het materiaal waarin je werkt. Een schroef die geschikt is voor hout, zal bijvoorbeeld minder goed functioneren in staal.
Samenvatting
Hoewel zowel A2/A4 RVS als SUS410 RVS onder roestvast staal vallen, hebben ze verschillende eigenschappen. Standaard RVS biedt uitstekende bescherming tegen corrosie en is ideaal voor hout en buitentoepassingen. Gehard RVS 410 is daarentegen sterker en beter geschikt voor toepassingen waarbij de schroef door metaal moet snijden.
Door het juiste type schroef te kiezen en rekening te houden met zaken zoals schroefdraad en gereedschap, zorg je voor een betrouwbare en duurzame bevestiging.
